Cái tên M. Night Shyamalan có một ý nghĩa gì đó. Nó tương tự như khi bạn nghe đến những cái tên như Shrek hay Spider-Man hay Harry Potter, những cái tên kéo bạn ra rạp để xem phim trong mùa hè này. Chỉ có khác là M. Night Shyamalan là tên của một đạo diễn – biên kịch – nhà sản xuất phim 33 tuổi, trong khi ba cái tên kia là tên nhân vật trong phim. 

Và anh ta hoàn toàn ý thức điều ấy.

M. Night Shyamalan là ông hoàng của thể loại phim siêu nhiên rùng rợn ngày nay, kể từ khi anh nổi tiếng với bộ phim đại thành công The Sixth Sense. Nhưng hoàn toàn không giống những bộ phim của mình, M. Night Shyamalan không hề bí ẩn hay có những điều bất ngờ nào trong cuộc đời của anh, bởi anh là người khá dễ chịu, hiền lành, giản dị. “Tôi thích Coke. Tôi thích Michael Jordan. Tôi thích Seinfeld. Những thứ đó là khẩu vị của tôi. Thế rồi hoá ra đó là những gì cả thế giới cũng yêu thích”.

Sinh ra ở Pondicherry, Ấn Độ, Shyamalan lại lớn lên ở vùng ngoại ô của Philadelphia, sau đó đến học ở một trường đạo Catholic dù cha mẹ anh là người theo đạo Hindu, vì họ nghĩ Night sẽ tiếp thu được nền kiến thức tốt hơn. Bị mê hoặc khi được xem bộ phim Star wars và sau đó có nhiều nguồn cảm hứng hơn khi xem Riders of the Lost ark, Shyamalan đã làm 45 phim ngắn khi chỉ mới 15 tuổi. Sau khi làm một phim tốt nghiệp ở trường đại học New York và hai phim độc lập kinh phí thấp (Praying With Anger và Wide Awake), Shyamalan đã bắt đầu thăng tiến và tạo ấn tượng với Hollywood khi anh viết kịch bản và làm đạo diễn cho bộ phim The Sixth Sense, một phim ăn khách lớn với một kết cục đầy bất ngờ. Bộ phim về câu chuyện người hùng truyện tranh Unbreakable không thành công bằng The Sixth Sense nhưng Mel Gibson chiến đấu với những người hành tinh xâm lăng trong phim Signs đã giúp Shyamanlan trở lại với vị trí ngôi đầu bảng doanh thu cuối tuần. Cả ba bộ phim này đã thu được riêng tại Mỹ tổng cộng 600 triệu USD. Cả bốn bộ phim của M. Night Shyamalan có doanh thu tuần đầu trung bình khoảng 42 triệu USD/phim, một con số không tệ chút nào. Nếu xét về những đạo diễn từng có trên ba phim thì Shyamalan chỉ thua đạo diễn của phim Chúa tể những chiếc nhẫn Peter Jackson, với doanh thu trung bình tuần đầu công chiếu của các phim ông làm là 46,9 triệu USD.

Mặc dù nhiều người chê bai bộ phim mới nhất của Shyamalan, Ngôi làng, nhưng bộ phim này vẫn gặt hái thành công về doanh thu. Chỉ trong tuần đầu tiên công chiếu, bộ phim kinh phí 70 triệu USD đã thu về 50,8 triệu USD. Với The Village, Shyamalan chứng minh anh đang trở thành một trong những đạo diễn có quyền lực nhất tại Hollywood. Bộ phim quy tụ một dàn ngôi sao hùng hậu như Joaquin Phoenix, Sigourney Weaver, William Hurt, Adrien Brody, và một gương mặt hoàn toàn mới, Bryce Dallas Howard (con gái của đạo diễn Ron Howard).

Nhưng bạn đã xem những phim của Shyamalan chưa? Tất cả đều rùng rợn mang đầy tính siêu nhiên: The Sixth Sense – Giác quan thứ sáu (xoay quanh một bác sỹ tâm lý trẻ em chữa bệnh cho một cậu bé lập dị luôn tin rằng mình thấy oan hồn), Unbreakable – Không thể phá vỡ (câu chuyện về một người đàn ông chưa bao giờ bị bệnh hay thương tích nhưng không hề biết điều đó cho đến khi ông gặp một người trái ngược mình, rất dễ bị gãy xương, bệnh tật), Signs – Những dấu hiệu (lý giải về những vòng tròn kỳ lạ trên cánh đồng lúa mì) và The Village - Ngôi làng (câu chuyện quanh một ngôi làng ven rừng với nỗi sợ hãi về một quái thú trong rừng). Phim của Shyamalan có một điểm đặc biệt: mọi người luôn bị bất ngờ vào phút chót. “Tôi có thể nói rằng, có 9 trên 10 phim, người ta muốn biết bộ phim ra sao trước khi họ đi xem. Phim của Night là phim thứ 10. Họ không muốn được tiết lộ gì cả. Họ muốn tự khám phá. Tôi đã làm trong nghề này nhiều năm trời và chưa bao giờ thấy chuyện gì tương tự”, Oren Aviv, giám đốc tiếp thị của hãng Disney nói.

Night từng nói “Tôi hy vọng rằng chúng ta sẽ phá nhiều luật để tạo ra luật mới”. Anh đã “phá luật” tiếp thị phim ảnh: không tiết lộ về nội dung phim, đoạn phim quảng cáo không giới thiệu những cảnh hấp dẫn nhất và đoàn phim không phát biểu gì trước khi phim công chiếu. Đến cả vợ anh, Bhavna, cũng chưa từng xem phim của Night cho đến ngày bộ phim công chiếu. Anh không cho vợ mình đến phòng dựng để xem trước bộ phim này. Sự “kín tiếng” này, trong thời đại tràn ngập thông tin, lại khiến người xem càng tò mò.

Night đã làm thay đổi định kiến của mọi người về khả năng diễn xuất của Bruce Willis, một nam diễn viên gắn liền với những phim hành động ầm ĩ. Sau vụ khủng bố 11/9 và những thành công trong hai phim của M. Night, Bruce Willis đã tuyên bố giã từ đóng những vai siêu anh hùng. Trong phim The Sixth Sense, Bruce Willis thủ vai một bác sỹ tâm lý trẻ em đối mặt với một cậu bé có khả năng thấy người chết và giúp cậu bé không còn cảm thấy sợ hãi. Thông điệp của bộ phim này lớn lao và ý nghĩa hơn mọi bộ phim khác mà Bruce từng đóng và M.Night Shyamalan là người khám phá ra tài năng diễn xuất nội tâm của Bruce. Không chỉ mình Bruce, Night còn giới thiệu đến những người mê điện ảnh cậu bé Haley Joel Osment, trong vai cậu bé thấy người chết, và anh cảm thấy tiếc rẻ khi Haley vuột mất Giải Oscar Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất trong phim này.

Cho dù những bộ phim này thành công thế nào, M.Night cũng không làm phần tiếp theo. Nhiều lời đồn về phần kế của bộ phim Unbreakable, rằng đây chỉ là phần 1 của một phim bộ ba, nhưng Shyamalan đã khẳng định không hề có. “Tôi hoàn toàn không phải kiểu gã làm phim thích làm phần tiếp theo hoặc chỉ nổi tiếng với một kiểu phim. Tôi muốn mỗi bộ phim của mình điều là bộ phim nguyên mẫu nhất”. Anh cũng không thích làm phim do người khác viết kịch bản và cũng từ chối viết kịch bản và làm đạo diễn cho một số bộ phim khá nổi tiếng như Indiana Jones 4. “Tôi không nghĩ đó là dự án dành cho mình. Tôi là người rất độc lập và bộ phim này, tôi có cảm giác là một sự án cần sự hợp tác. Sẽ rất khó khăn khi phải cộng tác với những tên tuổi như Steven Spielberg , George Lucas và Harrison Ford”. Anh cũng từ chối làm bộ phim Harry Potter phần 3 (sau này Alfonso Cuaron thực hiện). Thật ra, Night không thích những phim phần kế tiếp như thế, cho dù nó nổi tiếng đi chăng nữa.

Shyamalan cũng làm thay đổi định kiến của Hollywood về phim kinh dị. Không có phim nào của anh làm bị kiểm duyệt R (cấm trẻ em dưới 17 tuổi). Chính Night đã mở đường tiên phong cho những phim kinh dị nhắm vào thị trường khán giả trên 13 tuổi như, mà tiêu biểu là hai phim rùng rợn The Ring (Vòng tròn) và The Others (Những người khác). “Với Giác quan thứ sáu, anh ta đã kéo cả thế hệ làm phim ngày nay quay về với thể loại phim kinh dị”, Tom Sherak, chủ tịch hãng phim Revolution Studios nhận xét.

Night có những “chiêu” để khiến khán giả phải rợn tóc gáy. Chẳng hạn như “để họ nghe nhiều hơn họ thấy”, như tiếng cành cây gãy, tiếng gió hú, tiếng cửa kẽo kẹt hoặc va đập. Night cho rằng, nghe tiếng rên rỉ của nạn nhân và tiếng gầm gữ của hung thủ trong bóng tối đáng sợ hơn là chứng kiến cảnh giết người. Cũng vì thế, đừng cho con quái vật xuất hiện nhiều. Anh luôn giữ bí ẩn về con quái vật hay hồn ma cho đến đỉnh điểm của sự sợ hãi và chỉ để nó xuất hiện thoáng qua nhưng cực kỳ thót tim.

Phương châm của Night là “Tôi thích những nỗi sợ hãi riêng tư hơn. Những thứ bạn thường nghĩ đến sẽ đáng sợ hơn những thứ bạn thấy trên màn ảnh”. Có thể nói, Shyamalan đã trở thành “ông trùm” của thể loại phim kinh dị tại Hollywood hiện nay. Người ta ví Night như một Alfred Hitchcock thời đại. Alfred Hitchcock cũng là một trong những đạo diễn mà Shyamalan yêu thích nhất. Anh “bắt chước” thần tượng của mình ở một điểm đặc biệt: luôn tự đóng một vai nhỏ trong phim của mình. Bạn có thể thấy Night xuất hiện trong tất cả các phim anh đóng! Anh tạo những dấu ấn riêng đặc biệt mà khán giả sẽ nhận ra nếu xem những phim của anh làm. Chàng đạo diễn gốc Ấn này thành công và ấn tượng đến nỗi kênh truyền hình Sci Fi chuyên về khoa học viễn tưởng đã làm một phim tài liệu về Night với… một đoạn “chế tác” cuộc đời Night có liên quan đến người hành tinh. Vụ bịa đặt này cũng gây chú ý dư luận trước khi phim Ngôi làng được trình chiếu vì cũng khá nhiều người tin sái cổ rằng Night từng bị người hành tinh bắt cóc nên anh mới có những suy nghĩ khá kỳ quái như thế.

Nhưng nếu Night chỉ giỏi “hù” khán giả, phim của anh không nổi tiếng và đông người xem đến thế. Thật sự, M.Night Shyamalan không làm phim về ma hay người hành tinh. Đó chỉ là cái cớ để anh truyền tải thông điệp về con người, những nỗi sợ, nỗi cô đơn lạc lõng hay những giằng xé nội tâm. Chính những điều ấy mới đáng sợ hơn mọi thứ.

Hiện nay, Shyamalan đang làm việc với một kịch bản mang phong cách mới, dựa theo cuốn tiểu thuyết khá nổi tiếng Life of Pi, kể về cuộc đời của một cậu bé Ấn Độ đến từ Pondicherry và bị đắm tàu.

Dấu ấn

+ Thường dùng Philadelphia làm nền trong các bộ phim, như Wide Awake (1998), The Sixth Sense (1999), Unbreakable (2000), Signs (2002)  và The Village (2004).

+ Luôn có sự bất ngờ ở đoạn kết

+ Thường quay hình người phản chiếu qua đồ vật

+ Các phim đêu có những nhân vật với khả năng siêu phàm hoặc những sự kiện siêu phàm xảy đến giúp họ. Có những người có mối liên hệ đến một đứa trẻ, hoặc là một đứa trẻ, và người liên hệ với đứa trẻ thì luôn có những khó khăn về mặt tâm lý.

+ Thường dùng đến hình ảnh tấm rèm cửa bay phất phới, như khi Bruce Willis phát hiện ra bà mẹ bị hại trong phim Unbreakable, và cảnh cuối trong phim Signs.

+ Thường dùng đến những sự kiện trong quá khứ của nhân vật chính như mối liên hệ chính với chuyện đang xảy ra trong hiện tại (bệnh án của Vincent Gray trong The Sixth Sense, vụ tông xe trong Unbreakable, và cái chết người vợ trong Signs).

+ Luôn xuất hiện trong phim với những vai nhỏ, tương tự như Alfred Hitchcock, một trong những đạo diễn ưa thích của Shyamalan
Dùng nước để làm dấu hiệu cho cái chết hay điểm yếu (người hành tinh trong Signs và David Dunn trong Unbreakable có cùng chung điểm yếu, còn trong The Sixth Sense, kẻ giết Malcolm Crowe trốn trong nhà tắm).

+ Các vụ tông xe luôn đóng vai trò then chốt trong tất cả các phim: Cole tiết lộ khả năng của mình với mẹ cậu trong khi bị kẹt xe trong phim The Sixth Sense, David “mất” niềm ham mê chơi bóng trong một vụ tai nạn xe hơi trong phim Unbreakable, và vợ của Graham chết trong một tai nạn xe hơi kỳ quái trong phim Signs.

+ Nhiều bộ phim có cảnh quan trong ở dưới tầng hầm: Malcolm ở dưới tầng hầm khi phát hiện ra một chi tiết quan trọng trong phim, The Sixth Sense, trong Unbreakable, David phát hiện ra sức mạnh của anh ta ở tầng hầm; trong Signs, gia đình trốn trong tầng hầm khi bị người hành tinh tấn công.

+ Các bộ phim của anh thường có xu hướng mang chủ đề tôn giáo

Theo Yxine.com